Prawidłowy rozwój wzroku u dziecka jest procesem złożonym, który przebiega stopniowo przez pierwsze miesiące i lata życia. W tym czasie rodzice bardzo często zwracają uwagę na sposób ustawienia oczu niemowlęcia, zastanawiając się, czy obserwowane odchylenia są naturalnym etapem rozwoju, czy też mogą świadczyć o problemach wymagających konsultacji specjalistycznej.
Zez u noworodka
Zez u noworodka jest zjawiskiem stosunkowo częstym i w wielu przypadkach nie stanowi powodu do niepokoju. W pierwszych tygodniach życia układ wzrokowy dopiero dojrzewa, a mięśnie odpowiedzialne za ruch gałek ocznych uczą się współpracować. Z tego powodu oczy dziecka mogą czasami sprawiać wrażenie skierowanych w różnych kierunkach.
Zez u niemowlaka
W kolejnych miesiącach życia kontrola ruchów gałek ocznych staje się coraz lepsza. Jeżeli jednak zez u niemowlaka utrzymuje się przez dłuższy czas lub pojawia się regularnie, warto zwrócić na ten objaw szczególną uwagę.
Jak wygląda zez u niemowlaka?
Wielu rodziców zastanawia się, jak wygląda zez u niemowlaka i kiedy można mówić o rzeczywistej nieprawidłowości. Najczęściej zauważalne jest odchylenie jednego oka od prawidłowego kierunku patrzenia. Oko może kierować się do wewnątrz, na zewnątrz, rzadziej ku górze lub dołowi. Niekiedy problem pojawia się ciągle, a czasami jedynie okresowo, szczególnie podczas zmęczenia lub skupiania wzroku na blisko położonych przedmiotach.
Zez u niemowlaka – przyczyny
Przyczyny zeza mogą być bardzo różnorodne. W części przypadków wynikają z niedojrzałości układu wzrokowego, jednak zdarza się również, że związane są z wadami refrakcji, zaburzeniami pracy mięśni okoruchowych lub schorzeniami neurologicznymi. Znaczenie mogą mieć także czynniki genetyczne, ponieważ występowanie podobnych problemów w rodzinie zwiększa ryzyko ich pojawienia się u dziecka.
Zez zbieżny u niemowlaka
Zez zbieżny u niemowlaka występuje wtedy, gdy jedno lub oboje oczu kieruje się w stronę nosa. Jest to najczęściej spotykana postać tego zaburzenia u małych dzieci. Zez zbieżny może pojawiać się okresowo lub mieć charakter stały.
Zez rozbieżny u niemowlaka
Nieco rzadziej obserwowany jest zez rozbieżny u niemowlaka, w którym oko odchyla się na zewnątrz. Objaw ten często staje się bardziej widoczny podczas zmęczenia, senności lub osłabionej koncentracji wzrokowej.
Zez pozorny u niemowlaka
Warto pamiętać, że nie każde wrażenie nieprawidłowego ustawienia oczu oznacza rzeczywisty zez. Zez pozorny często występuje u niemowląt z szeroką nasadą nosa i fałdami nakątnymi, które częściowo zasłaniają białkówkę po stronie nosa, dając złudzenie zeza zbieżnego. W takich sytuacjach oczy są ustawione prawidłowo, jednak ich wygląd może sugerować występowanie zeza. Ostateczne rozstrzygnięcie wymaga jednak badania okulistycznego.
Do kiedy zez u niemowlaka?
Sporadyczne nieprawidłowe ustawienie oczu może występować do około 3.-4. miesiąca życia. Po tym okresie oczy powinny być już ustawione równolegle przez większość czasu. Jeżeli jednak nieprawidłowości utrzymują się po ukończeniu kilku miesięcy życia lub stają się coraz bardziej widoczne, nie powinny być traktowane jako naturalny etap rozwoju.
Zez u niemowlaka – kiedy do okulisty?
Pilna konsultacja okulistyczna jest wskazana, jeśli zez jest obecny stale, pojawia się nagle, dotyczy tylko jednego oka lub utrzymuje się po 4.-6. miesiącu życia. Nieleczony zez może prowadzić do rozwoju niedowidzenia (tzw. leniwego oka), czyli trwałego pogorszenia ostrości widzenia w jednym oku. W Specjalistycznym Centrum Medycznym Omega zapewniamy kompleksową diagnostykę okulistyczną, wykorzystując nowoczesny sprzęt oraz doświadczenie naszych specjalistów. Wczesne wykrycie nieprawidłowości pozwala wdrożyć odpowiednie postępowanie i zwiększa szanse na prawidłowy rozwój widzenia.